“Değişim Hep Birlikte Mümkün”
Şırnak Uluslararası Dengbejlik Kültürü ve Dengbejler Sempozyumu
Şırnak Üniversitesi tarafından organize edilen “Uluslararası Dengbejlik Kültürü ve Dengbejler Sempozyumu” Şırnak’ta iki gün boyunca gerçekleştirildi.

Bölgemizdeki Dengbejler ve bu kültür hakkında ilk defa bu denli geniş çaplı bir organizasyon Şırnak Üniversitesi tarafından organize edilerek hayata geçirildi. Ajansımızda bu sempozyumun gerçekleştirilmesinde Şırnak Üniversitesi ile yaptığı işbirliği kapsamında dengbejlik kültürünün kayıt altına alınmasında destek sağladı. Uluslararası alanda bilimsel bir bakış açısıyla ele alınan dengbejlik, tarihin izlerini bir sanat olarak insanlarımıza yansıtmıştır. Bölgenin ortak hafızasını bir ahenkle bize yansıtan dengbejlik kültürü, bu sempozyum sayesinde bilimsel bir bakış açısıyla ele alındı.

Sempozyumun açılışında konuşma yapan Ajans Genel Sekreterimiz Yılmaz Altındağ, bu programın gerçekleştirilmesi sözlü kültürün önemli bir aracı olan dengbejlik kültürünün ve bu kültürün taşıyıcısı olan dengbejlerin geçmişten günümüze uzanan serüvenine bilimsel katkı sağlamak için bir ihtiyaç olarak ortaya çıktığını söyledi. Modern yaşamın etkisiyle kaybolmaya yüz tutan birçok geleneksel değer gibi Dengbejliğin de zamanın ruhuna yenik düşme tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını belirtti. Genel Sekreterimiz “Bu nedenle sözlü iletişimin yazılı iletişim karşısında giderek zayıflamasıyla, günümüzde oldukça farklı formlara dönüşen dengbejlik kültürünü ve bunun icracısı olan dengbejleri tanıtmak, kayıt altına almak ve çok kültürlü Anadolu coğrafyasının bu önemli değerini gelecek nesillere aktararak farkındalık oluşturmak amacıyla Ajans olarak sempozyumun düzenlenmesine katkı sağladık” dedi.

Dengbejlik geleneği Mezopotamya’da filizlenen, yöre halkının yaşam biçimini, gelenek, göreneklerini yansıtan ve Kürt kültüründe önemli bir yere sahip olup yıllardır bölgede etkisini sürdürmektedir. Kürt kültürünün en eski sözlü edebiyatı olan Dengbejlik ilk olarak Serhat Bölgesi denilen Ağrı civarındaki Doğu Anadolu illerinde ortaya çıkmıştır. Bu gelenek aynı zamanda Kürt kültürünün önemli sembollerinden biri olup toplumun yaşam biçimini anlatır. Dengbejler klam (türkü) denilen eserleri çıplak sesle kendilerine has bir söyleyiş tarzıyla seslendirirler. Herhangi bir çalgı aleti kullanmadan, gırtlak gücüne dayanarak sanatlarını icra ederler.

Bir Dengbej aşk, sevinç, savaş, ölüm, yas, göç gibi bütün toplumsal olayları klam haline getirir. Bu coğrafyada yaşayan insanlar ağlarken, gülerken, savaşta, barışta, kavgada, cenazelerini bile defnederken bunları klamlaştırmışlardır. Yaşadıkları coğrafyada olup biten her şeyi klam haline getirdikleri için toplumun yaşam biçimini yansıtırlar. Bu coğrafyada yaşayan insanların gelenek ve göreneklerini anlamak için dengbejleri dinlemek gerekir. Dengbejler, yıllardır toplum üzerinde büyük bir etki bırakmışladır; bu etki hala devam etmekte ve toplumun hafızasını güçlü tutmaktadır. Dengbejliğin tarih, edebiyat, sosyoloji, sosyal / kültürel antropoloji, halkbilim, din, müzik, iletişim, turizm, felsefe ve psikoloji gibi alanlardaki yansımaları bu sempozyum çerçevesinde ele alınarak değerlendirildi.

İki gün süren sempozyum, açılış panelinin ardından dört salonda, on dört oturumda geniş bir katılımla gerçekleştirildi. Sempozyumun sonunda “Dengbejlerin Sorunları ve Geleceği Çalıştayı” altı farklı üniversite ile çeşitli kurum ve kuruluşlarr mensup on beş katılımcıyla icra edildi. Sempozyum kapsamında Şırnak Üniversitesi M. Emin Acar Kampüsü’nde TRT Kürdi tarafından dört farklı televizyon programı yayınlandı. Sempozyumun sonunda Şırnak Valisi Mehmet Aktaş tarafından Ajans Genel Sekreterimiz Yılmaz Altındağ’a programa verdikleri destek için teşekkür belgesi takdim edildi.
"Dicle Kalkınma Ajansı"